Seride 4. Yazı *"Hava Kimin? Gökyüzüne Fiyat Biçen Sermaye"**

 Seride 4. Yazı 


*"Hava Kimin? Gökyüzüne Fiyat Biçen Sermaye"**


Bir zamanlar halkın elinde olan toprak, sonra su; şimdi de hava. Kapitalizm, yaşamak için gereken her şeyi önce ölçer, sonra fiyatlandırır, en sonunda da satar. Bugün gökyüzü bile ticaretin konusu haline gelmiş durumda. Bunun adı: karbon ticareti.


Karbon Kredisi Nedir?


Karbon kredisi, bir şirketin belirlenen emisyon sınırından daha az karbon salması halinde "fazla hakkını" başka birine satabilmesi demektir. Yani:


A şirketi 100 birim hakkı olduğu halde 80 birim salarsa, 20 birim hakkını, daha fazla salan B şirketine satar. Bunu bir örnekle açıklamıştım. Fırın hikayesi ile. 


Bu, ilk bakışta teşvik gibi görünebilir ama özünde "kirletme hakkının" alınıp satılmasıdır. Kirleten, parasını vererek doğaya zarar vermeye devam eder.


2022 Karbon Piyasası Verileri:


- Küresel karbon piyasasının değeri 850 milyar doları geçti (Refinitiv, 2023).


- En büyük karbon ticareti AB Emisyon Ticaret Sistemi'nde döner.


- En fazla karbon kredisi satın alan sektörler: enerji, sanayi, havacılık.


Yani iklim değişikliğinin baş sorumluları, şimdi karbon piyasasının da en büyük oyuncuları.


Karbon Pazarı: Yeni Bir Borsa


Bu sistem, doğrudan karbonun metalaşmasıdır. Yani atmosferdeki CO2 miktarı, artık finansal bir değere sahiptir.


-Arz-talep dengesiyle karbon fiyatı belirlenir.


- Karbon fonları, spekülatif yatırım aracı haline gelir.


- Şirketler karbon salımını azaltmak yerine, "kredi alarak" sürdürebilir.


Yani karbon pazarı, iklim krizine çözüm değil, krizi kârla yönetme biçimidir.


Yeşil Sermayenin Yeni Sahası


Bu sistemde kim avantajlıdır?


- Kredi satın alacak gücü olan büyük şirketler,


- Karbon azaltım projeleri yapan danışman firmalar,


- Sertifikasyon şirketleri, denetçiler, yeşil finans kurumları…


Yani iklim krizinin yarattığı yeni piyasa, sermaye için yeni birikim alanı haline getirilmiştir. "Gökyüzü serbest ama salmak parayla" rejimi kurulmuştur.


Marx ve Doğanın Mülkiyeti


Marx, doğanın özel mülkiyet konusu yapılmasına karşı çıkar:


 "Toprak kimsenin malı olamaz. Doğa, tüm nesillerin ortak malıdır."


Bugün hava da aynı kaderi yaşıyor. Sermaye, havayı önce ölçüyor, sonra satıyor. Tıpkı toprağı çitle çevirip "mülk" yaptığı gibi.


Bu bir tür ekolojik çitlemedir. Sınırsız ve ortak olanı, parayla erişilen sınırlı hale getirmektir.


Gerçek Çevre Politikası Nasıl Olmalı?


Karbon ticareti, havayı temizlemez. Sadece kirli havayı "eşit dağıtırmış" gibi yapar.


Gerçek çözüm:

- Salımı azaltmak,

- Üretimi dönüştürmek,

- Doğayı koruma görevini piyasaya değil, topluma bırakmaktır.


Bu da ancak:

- Planlı üretim,

- Kamusal enerji,

- Ekososyalist denetimle mümkündür.


 Gökyüzü Satılık Değildir


Gökyüzü ne borsadır, ne banka. Hava nefesimizdir. Yaşamak bir lüks değil, haktır. Bu hak, karbon karnesiyle değil; kolektif sahiplikle korunabilir.


Kapitalizm, gökyüzünü bile pazarlarken, biz bu göğün altındaki yaşamı birlikte savunmak zorundayız. Birlikte mücadele etmek zorundayız.

Yorumlar

Yorum Gönder

Bu blogdaki popüler yayınlar

**"Hırsız Kim? Kod 46 ve Sınıf Kavgasının Gerçek Faili"**

 **"Hırsız Kim? Kod 46 ve Sınıf Kavgasının Gerçek Faili"** İki gün önce sabaha karşı Aksa Enerji işçileri güne işten atıldıklarını öğrenerek başladı. Ama nasıl bir atılma? SGK kayıtlarına kod 46 ile – yani “hırsızlık” suçlamasıyla.  Evet, patron bu işçileri hırsızlıkla suçladı. Üstelik bu işçiler bir yıl kadar önce kendi gelecekleri için, düşük ücretlerine ve güvencesiz çalışma koşullarına karşı direnmişlerdi.  Rize, Trabzon ve Giresun’daki enerji emekçileri, patronun kurduğu sahte sendikal duvarları yıkarak kendi sendikalarını, Bağımsız Enerji İşçileri Sendikası’nı kurmuş; örgütlenmiş; greve çıkmışlardı.  O grev sayesinde şirket ücretlerde düzenlemeye gitmek zorunda kalmış, iş güvenliğinde bazı geri adımlar atmıştı. Ama sınıf mücadelesi öyle bir şeydir ki patronlar hiçbir şeyi unutmaz, hele hele kaybettiklerini asla affetmezler.  O grev, o kazanım, o birlik duygusu Kazancı Holding’in kalbinde bir ukte gibi kalmış olacak ki, bir yıl sonra intikam soğuk bir sabah...
Devamı

**“Sol Yumruk, Sağ Elin Şiddetini Temize Çekemez!”**

 **“Sol Yumruk, Sağ Elin Şiddetini Temize Çekemez!”** Bir adam… Adını vermeyeceğim. Çünkü onun adı bir kişi değil, bir zihniyet. Bir kadına bağırıyor. Yetmiyor, yüzüne tokat atıyor sertçe, bir tehdit gibi. Topluluğun ortasında. Ve en acısı? Bu kişi kendini sosyalist olarak tanımlıyor. Bütün mücadele alanlarında öne çıkıyor. Eşitlik nutukları atan, sokakta pankart taşıyan biri. Ama evde, ya da sokakta, bir kadının sesini bastırmak için sesini yükselten biri. Bize bu mu kaldı yoldaşlar? Marksist olmak, bir metin ezberlemek değil; Özgürlükçü olmak demektir. Ve en ağır tutsaklık zinciri, kadının her gün maruz kaldığı görünmez prangalardır. Kadınları ezen sistem sadece kapitalizm değil; Onu doğuran ve besleyen ataerkil tahakkümün ta kendisidir. Bir erkek, ister sağcı ister solcu olsun; kadına şiddet uyguladığında egemenin suretini taşır. Sen hangi bildiriyi imzalamışsın, hangi yürüyüşe katılmışsın, önemsizdir. Kadına tokat atan el, sınıf kardeşliğini de, eşitliği de, halkın onurunu da p...
Devamı

**"Dua Karnını Doyuruyor mu, Katmer?"**

 **"Dua Karnını Doyuruyor mu, Katmer?"** 41 işçi... Sadece rakam değil bu. Bir yıldan uzun süredir örgütlenme mücadelesi veren, alın terinin hakkını isteyen, hayatlarını bir elektrik direğinde, bir trafoda, bazen canları pahasına çalışarak geçiren 41 insan... Şimdi hepsi, bir kalemde Kod 46 ile fişlendi. Yani devletin resmi kaydında “ahlaksız”, “hırsız”, “yüz kızartıcı” ilan edildiler. Ve o insanlar… Ulaştıkları her kapıda “destek” istediler. Kimi sustu, kimi kafasını çevirdi. Ama bir kişi konuştu. AKP Rize İl Başkanı Yılmaz Katmer:  “Sizin için dua ederim.” Ey Katmer, O dua senin çocuklarının karnını doyuruyor mu? Dua ile mi girdin sen o koltuğa? Dua ile mi alınıyor elektrik faturası, dua ile mi ödüyorsun özel okul taksidini, araba kredini, market harcamanı? Ama işçiye gelince: “Ben dua ederim.” Bu ülkede artık yoksula dua, zengine vergi affı düşüyor. Bu ülkede artık işçiye sabır, patrona teşvik düşüyor. Rize’de ,Trabzon'da ,Artvin'de ,Giresun'da yaşananları herk...
Devamı